Wat Ik Heb Geleerd Van ‘Je Moet (Bijna) Niks’ Schrijven

Image for post
Image for post

Vreselijke opmerking alert: Ik vergeet in mijn dagelijks leven dus best wel eens dat ik een boek heb geschreven.

Ik heb -zeker in de laatste weken voor de zomervakantie- dagen vol met studenten, besprekingen en mails. Op mijn vrije dagen race ik van Leuk Ding naar Leuk Ding, zoals bij Leonie te gast in de Poezenpodcast, koffiedrinken met vriendinnen, computerspelletjes spelen en yogalesjes.

Ik ben vaak lekker in de waan van alledag mijn leukste laif aan het liven, en denk dan niet zo heel veel aan Je Moet (Bijna) Niks.

Maar dan krijg ik weer een leuk berichtje op Instagram of Twitter van iemand die het boek aan het lezen is. Of komt er op een verjaardag van een familielid een nichtje naar me toe met haar boek om het te laten signeren. Of sta ik op de boekenpresentatie van Lekker Laten Lullen en heeft iemand die ik niet ken mijn boek ook gelezen — en leuk gevonden.

En dan weet ik het weer: Ik heb echt een boek gemaakt. Dankzij de support van Maarten (mijn literair agent), samen met mijn fantastische redacteur Willemijn en de uitgeverij, heb ik dat vorig jaar toch maar mooi geflikt. En dit heb ik er van geleerd, wat hopelijk helpt voor de volgende.

Een boek maken betekent je erin vastbijten

Ik zie mezelf niet als een gedisciplineerd iemand. Nou ben ik er inmiddels wel achter dat ik mogelijk met al die jaren zelfhulp-geobsedeerd te zijn niet de meest normale maatstaven heb, en dat ik dus echt wel een vaatje discipline in m’n lijf heb zitten.

Wat mooi is, want dat heb ik godverdorie ook wel nodig gehad voor boek 1.

Want het is worstelen. Schrijven is bloeden op je keyboard. Dat hoofdstuk dat niet loopt herschrijven. Dat confronterende stukje nu echt opschrijven. Alles kut vinden wat je typt. Gefrustreerd met de titels en de kopjes vechten. Je redacteur even intens haten omdat ze je laat zien op welke gebieden je nog echt behoorlijk moet gaan ontwikkelen, ook al zitten er al honderden zwetende schrijfuren in.

Op alleen de geinspireerde dagen red ik het niet, en dat betekent dat ik soms moet gaan zitten en moet gaan tikken. Ook al heb ik geen zin. Ook al ben ik moe. Ook al zijn er duizend leukere dingen om te doen.

Als ik schrijf, gaat al mijn discipline naar het schrijven en de kutte dagen eraan volhouden. Sporten komt op een lager pitje, ik vreet chocola en zure snoepjes om me met suiker op de been te houden en mijn hele sociale leven kan om me heen in elkaar vallen; alleen Vin en mijn familie hebben nog prioriteit.

Maar ik kan het.

Het is ook loslaten

Tijdens het schrijven nam ik af en toe even afstand van het hele project. Als ik helemaal scheel keek van het schrijven, herschrijven, lezen en herlezen dan was het tijd voor een break.

Twee weken voor de eerste officiële deadline op 3 januari 2018 vlogen Vin en ik naar San Francisco; ik was van plan om in het vliegtuig door te knallen zodat ik daar weinig hoefde te doen.

Even vergetende dat ik in september gestart met mijn nieuwe baan en had ook vanaf de zomer vrijwel non-stop doorgeschreven, met uurtjes voor en na werk. Ik was doodmoe. En dus kon ik niet schrijven.

In het vliegtuig heb ik alleen maar domme films gekeken en tegen Vincent aangelegen, en de eerste dagen in San Fransisco heb ik alleen maar rondgelopen, dingen gegeten en geslapen.

Na drie dagen kon ik er weer tegen aan, schreef ik elke dag 1 of 2 uurtjes en kieperde het hele zooitje 1 of 2 januari bij Willemijn over de schutting.

Soms moet je er ook gewoon even vertrouwen in hebben dat het goedkomt, en loslaten tot je het weer voelt.

En je weer vastbijten

Not-so-fun fact: De eerste druk van Je Moet Bijna Niks had een beschamend totaal van 26 taalfouten en typos. Als je er een eerste druk exemplaar heb, gefeliciteerd: Dan ben je trotse eigenaar van Lianne’s Greatest Shame.

Kijk, een foutje hier en daar kan heus wel gebeuren. Maar dit was echt gênant, zeker gezien ondergetekende ‘Babe, You Got This’ van Emile Sobels en Martje Haverkamp SNOEIHARD had lopen veroordelen op de hoeveelheid taal- en zinsfouten toen het net uit was. Sorry dames.

Ik zag het op een bepaald moment gewoon ECHT niet meer, en ik heb toen te makkelijk gedacht ‘fouten worden er wel uitgepikt door de corrector en de bureauredactie’ want ook dat bleek niet het geval.

Daarom weet ik, bij een volgend boek laat ik NIET los bij de laatste loodjes van eindredactie en drukklaar worden. Het kan me niet schelen of ik de hele unit hardop moet voorlezen aan verschillende vrijwilligers, nog een extra corrector zelf moet inhuren of mezelf een week moet blinddoeken zodat ik daarna frisse ogen heb:

Dit overkomt me niet nog een keer.

Zelfs als het moeilijk is hou ik ervan

Een boek schrijven is het allerleukste en het allermoeilijkste wat ik ooit gedaan heb, en ik houd nou eenmaal van hele leuke en hele moeilijke dingen doen. Ik zag bij Alexandra Franzen in een stukje laatst de quote: “When I do something really hard, I feel proud of myself. I like that feeling.”

En een boek maken, 60 000 woorden achter elkaar zetten, zo lang een verhaal proberen te vertellen (ook al is het non-fictie blijft het een verhaal) en een lijn proberen te volgen, is moeilijk. Je vrije tijd opofferen, niet meegaan naar feestjes en festivals, altijd nog iets te doen hebben? Is moeilijk. Feedback incasseren, eerst van de mensen die met jou aan het boek werken en daarna van lezers? Leuk maar ook moeilijk.

Het is allemaal leuk, maar ook moeilijk.

En ik vind moeilijke leuke dingen de moeite waard om te doen. Dus wil ik het blijven doen.

Image for post
Image for post

En de belangrijkste les?

Ondanks hoeveel tijd erin gaat zitten, ondanks de pijn en moeite en het gedoe en de stress of het me wel gaat lukken, of andere mensen het leuk gaan vinden, of ik niet tegenval en of ik dit wel kan combineren met de rest van mijn leven:

Dit wil ik blijven doen.

Want wat mij betreft was Je Moet (Bijna) Niks geen sprint, maar slechts het startschot van de marathon.

Written by

Writer & Self help junkie (32) with two books (2018, 2020) in Dutch bookstores. Personal stories (Dutch) and miscellaneous other articles (English).

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store